شعر ومتن کردی و فارسی

فرش دستبافت کوردی

 

طرح1

 

قالی بافی و فرشبافی:


 


 

 

قالی بافی در کردستان بسیار رایج است و نام کردستان همیشه مترادف با مهمترین قالی های دستباف بوده که با کمال ذوق و سلیقه پدید آمده است و قالی افشار و سنندج و بیجار و بوکان وکردستان ترکیه و عراق امروز شهرت جهانی دارد و به تحقیق یکی از پرارزش ترین فرشهای ایران است.

 

 

بیشتر طرح های مورد استفاده قالیبافان در کردستان طرح های شکسته بوده است و بندرت از طرح های دیگر استفاده می شود. از میان این طرح ها می توان به طرح ماهی درهم (هراتی)، ریزماهی نقش بته ای, گل وکیلی, گل میرزاعلی, گل مینا و شاخ گوزن و میناخانی اشاره کرد.

 

نقش ماهی درهم (هراتی), در بین طرح های کوچک (تکرار شونده) ایران ظریف ترین و زیباترین طرح بشمار می رود. طرح هراتی, طرحی ماهرانه و در عین حال ساده است که حاکی از رعایت موازین و قیود و زیبایی و ظرافت و ذوق و سلیقه ایرانی است.

 

برای دیدن عکسهای دیگر به ادامه مطلب بروید

 

 

به ادامه مطلب..............بروید.....................




ادامه مطلب ...
پنج‌شنبه 17 اسفند 1391
:: 12:07 :: نويسنده : hevydar

شهر سلماس(bajara selmas)

سلماس

قدمت سلماس به زمان مادها می رسد و در زمان هخامنشيان « زاروند » نام داشته است. سلماس یکی از شهرستان های استان ارومیه است که در ناحیه ی مرکزی استان واقع شده است. اساس اقتصاد این شهرستان بر کشاورزی و دام داری استوار است. درياچه اروميه، گردنه قوشچی و چشمه های آب گرم از جاذبه های طبيعی شهرستان سلماس به شمار می روند. اماکن و بناهای تاريخی از جمله كليسای سنت جرج، قلعه گؤور چين قلعه، سد ها و دخمه های قديمی زيادی در اين شهرستان وجود دارند که از آثار تاريخی شهرستان سلماس بوده و گردشگران را به سوی خود جذب می کنند.

مکان های دیدنی و تاریخی
درياچه اروميه، گردنه قوشچی و چشمه های آب گرم از جاذبه های طبيعی شهرستان سلماس به شمار می آیند. اماکن و بناهای تاريخی از جمله كليسای سنت جرج، قلعه گؤور چين قلعه، سد ها و دخمه های قديمی زيادی نیز در اين شهرستان وجود دارند که از آثار تاريخی شهرستان سلماس به شمار می آيند.

کشاورزی و دام داری
شهرستان سلماس دارای اقتصاد كشاورزی و دام داری است و عمده ی محصولات آن شامل: انواع محصولات كشاورزی، ‌فرآورده های دامی و خشک بار است. به علت پرورش زنبور عسل، صادرات عسل اين شهرستان دارای اهمیت زیادی است. محصولات کشاورزی این منطقه را گندم و جو، چغندرقند، توتون ، نخود و لوبيا، تخم كدو، خربزه، سيب زمينی، هندوانه، زردآلو، و گردو تشکیل می دهد. كوهستانی بودن منطقه سبب وجود مراتع نسبتا خوب در منطقه شده و انواع دام و فرآورده های دامی از جمله روغن، كره و پنير و. . از محصولات صادراتی شهرستات سلماس به شمار می آیند. هم چنين پرورش زنبور عسل و تهيه عسل از اشتغالات مردم است.

وجه تسميه و پيشينه تاريخي

با توجه به حفاری های به عمل آمده از تپه تبان قدمت سلماس به زمان مادها می رسد و در زمان هخامنشيان «زاروند» نام داشته است. سلماس در دوره ی اشكانيان و ساسانيان جزو ايالت پرسرمينا بوده كه گاه به آتورپاتكان و زمانی به ارمنستان وابسته بوده است. اين شهر در دوره اشكانيان يكی از ايالت های حايل بين ايران و روم بود و شاهان اشكانی اهميت زيادی به مطيع بودن تمام ارمنستان به ايران داده بر سر اين ايالت بارها با روميان جنگنديد. پس از شكست خسرو اشكانی، زاروند به ضميمه متصرفات ساسانيان درآمد. از اين سلسله تخت سنگی در كوه پيرچاوش بر سر راه اروميه به سلماس، به يادگار باقی مانده كه بر آن شكل دو نفر سوار بر اسب حكاكی شده است. وجود كليسا و گورستان های متروكه مسيحی و سكونت فعلی ارامنه در بعضی روستاهای پيرامون اين شهر، همه گواه بر سكونت ارامنه از روزگاران کهن در اين منطقه است. در روزگار مغول وجود دژهای استوار و نزديكی سلماس به درياچه اروميه كه خود مانعی طبيعی محسوب می شد، مورد توجه بود. در دوره ی ايلخانان، به دستور هلاكوخان، برای نگه داری گنجينه هايی كه بر اثر غارت شهرها از جمله بغداد به دست آورده بود، عمارتی مستحكم در نزديكی سلماس ساخته شد. در اين روزگار،  سلماس از آبادانی برخوردار بوده است.
چنان كه از شواهد تاريخی و جغرافيايی بر می آيد، اين منطقه در گذشته دارای بافتی روستايی بوده، اما به دليل مركزيت ارتباطی
تجاری، گسترش مبادلات بازرگانی، بازارهای هفتگی و جذب خدمات به صورت شهر درآمده است. در سال 1309 شهر در اثر زلزله ای كاملا ويران شد. از اين رو مردم، شهر ديگری را با معيارهای جديد شهرسازی در كنار بقايای شهر ويران سلماس ساختند.

مشخصات جغرافيايي

سلماس یکی از شهرستان های استان ارومیه است که در ناحیه ی مرکزی استان واقع شده است. مرکز شهرستان سلماس در 44 درجه و 46 دقيقه درازای خاوری و 38 درجه و 11 دقيقه پهنای شمالی و در ارتفاع 1350 متری از سطح دريا قرار گرفته است. سلماس از شمال به خوی، از جنوب به اروميه، از خاور به درياچه اروميه و از باختر به مرز ايران و تركيه منتهی می شود. این شهرستان در 80 كيلومتری شمال اروميه در مسير راه های اصلی اروميه
خوی و خوی اروميه تبريز قرار گرفته است. شهر سلماس در منطقه ای دشتی واقع شده و رود زواد از 3 كيلومتری جنوب شهر عبور می كند و آب و هوای آن در قسمت های مرزی و كوهستانی سردسير و در ساير نقاط معتدل و خشک است. مسیرهای دسترسی به این منطقه عبارت اند از:
- مسیر سلماس
خوی به سوی شمال خاوری به درازای 46 كيلومتر.
- مسیر سلماس
تبريز به درازای 168 كيلومتر.
- مسیر سلماس- اروميه به سوی جنوب به درازای 80 كيلومتر.
- مسیر فرعی سلماس
تازه شهر به سوی جنوب باختری به درازای 12 كيلومتر.


دوشنبه 14 اسفند 1391
:: 21:15 :: نويسنده : hevydar

آموزش حروف کوردی-کرمانجی(ç)

 

 

حرف  Çç در زبان کوردی کرمانجی ،معادل فارسی صدا چ است.

 

 

Çç

 

çave

çav

 

 

çaydan

 

 

çekuç

 

 

çêlek


پنج‌شنبه 10 اسفند 1391
:: 21:57 :: نويسنده : hevydar

(M)

Kch

 

Makoke Çiyayeke le Kurdistan
Mamiz Asik, Ahû
Mamîsa Gundêke le Kurdistanî Êraq
Mandan Gundêke le Kurdistanî Êraq
Mandana Nawî kiçî pašayekî Madekane
Mawet Šarêke le Kurdistanî Êraq
Mawîlya Gundêke le Kurdistanî Êraq
Maznê Gundêke le Kurdistanî Êraq
Mazû Mazig (Berî darêke)
Mehabad šarêke le Kurdistanî Êran paîtextî komarî Mehabad bû
Mendê Nawî giyayeke
Meran Gundêke le Kurdistanî Êraq
Merze Giyayekî kejî bonxoše
Mêrg Çîmen u sewzayî, Giyacar
Mêxek Gulêkî bonxoše jinan wiškî dekenewe u deîken be milwanke
Metina Çiyayeke le Kurdistanî Êraq
Mirwarî Berdêkî ciwan u benirxe
Mizgên Mijde, Mujde, Mizganî
Mîna Šîše, bilûr

(M)

Kur

 

Mad Nawî dewletî madekane
Makwan Çiyayeke le Kurdistanî Êran
Mamende Çiyayeke le Kurdistanî Êraq
Mameš Nawî hozêkî kurde le Kurdistanî Êran
Mardîn Šarêke le Kurdistanî Turkya
Martya Nawî serdarêkî konî kurde
Mazin Mezin, Zil, Gewre
Medhoš Sergerdan, Naznawî hozanvanêkî kurde
Meko Penage, Šwênî kobûnewe
Melbend Nawçe, Herêm
Memdya Çiyayeke le Kurdistan
Mendelî Šarêke le Kurdistanî Êraq
Menelî = Mendelî
Mera Çiyayeke le kurdistan
Merdan Koî merde
Merge Çiyayeke le Kurdistanî Êraq
Merîwan Šarêke le Kurdistanî Êran
Merwan Nawî konî šarî Merîwane
Mijde = Mujde
Mîdya Nawî dewletî madekane
Mîlan Nawî hozêkî kurde
Mîran Koî mire (wate emîr)
Mîrxas Piyawçak, Piyawî aza
Modan Nawî hozêkî kurdî zazaye
Mujde Mizgênî, Hewalî xoš
Mukrî Aza, Netirs, Nawî hozêkî kurde


دوشنبه 07 اسفند 1391
:: 21:46 :: نويسنده : hevydar

Gotinên Pêşîyan 6

 

 


Ba dere wî/we digire, ba vedike.
Ba ji zinar (teht) çi dibe?
Ba vî alî dixe, wî alî re debas dike.
Baçelmok (bi) sev digerin.
Bajarî, li erde narî.
Ban qul e, binban sil e.
Bane me yek ban e, yalik dest e, yek zozan e.

Banek e u bagurdanek e.
Bar ji ser xwe daveje.
Bar min naesîne, serbar min desîne.
Bar naçe ber kerî, ker diçe ber barî.
Baran disekine pey da (du re) ga cil dike.
Barana havîna, sil kir bine kulîna.
Barane erd sil kir, zîpike erd qul kir.
Bare kere li ser pista deve ye.
Bare xwe girtiye.
Barek dirav, yan barek derew?
Barek quran sond bixwe, kes je bawer nake.
Bav harsim dixwe, diranen kur disekihin.
Bav ji es te, kur je pirsa bajer dike.
Bav ji es te, kur saloxan dide.
Bav kustiye (ku) gore sond dixwe. (bixwe)
Bav rezek da law, law guslek tirî neda bav.


شنبه 05 اسفند 1391
:: 21:50 :: نويسنده : hevydar

bi zarokên xwe re têkîliyek rastdeynin

(با کودکانتان کارهای درست انجام دهید.)

zarok

Bingeha pêwendiyeke baş a dayik û zarokê girêdayî tendûristiya psîkolojîka dayikê û tevgerên wê yên hember zarokê xwe re girêdayî ye.

(اساسا ارتباط خوب مادر و کودک لازمه تندرستی فیزیکی مادر و تدابیر او در رابطه با کوردک است)


Pispor ji bo têkîliyeke baş a di navbera dayik û zarokan de pêşniyarên wiha dikin;

(دانشمندان به ارتباط خوب  بین مادر و کودک این پیشنهادها را می کنند:)



Gûhdarî bikin û bêbersiv nehêlin

(گوش بدید و به درستی جواب بدید.)


Sînorê rêzê zelal bikin; Wek mînak eger hûn wexta bikevin odeya wî/wê li derî lêxin wexta ev jî bikeve odaya we wê deriyê we bixe. Li ser detayên wisa biçûk baldar bin.

(مرزهای اعمالتان را آشکار کنید،مثل این که اگر شما می خواهید وارد اتاق خواب او شوید در بزنید او هم وقتی بخواهد وارد اتاق شما شود در می زند. روی این کارهای کوچک ،تربیتی هوشیار باشید)



Nerm bin lê bibiryar bin: Wexta hûn zarokê xwe re dibêjin na ger ew pir zêde hêrs dibe û paşve gav navêjin, bibiryar bin lê dîsa jî nerm tevbigerin
.


(در مقابل کارهایتان انعطاف پذیر باشید:وقتی شما به کودکانتان می گوید نه،او زیاد ناراحت می شود ولی شما از از موضع خود عقب نشینی نکنید"بازهم نسبت به عملکرد خود در مقابل کودک انعطاف پذیر باشید.)

 


چهارشنبه 02 اسفند 1391
:: 15:55 :: نويسنده : hevydar

موسیقی و رقص کوردی

گوند

 

يكي از جاذبه‌هاي مهم، ارزشمند و نشاط انگيز منطقه ، موسيقي ، آواز و رقص كردي است، موسيقي و رقص كردي در ميان موسيقيهاي محلي سرزمين ايران ، يكي از اصيل‌ترين و قديمي‌ترين موسيقيها و كاملا آريايي است كه با گذشت قرون متمادي هنوز اصالت خود را حفظ نموده است
در تمام ريتمهاي رقص كردي حالتي از همداستاني ، يگانگي و بدن‌سازي وجود دارد، دستهاي رقصندگان در هم گره مي‌خورد، گامها همواره در يك مسير حركت مي‌كند و چنان متوازن است كه به رژه مي‌ماند . رقص کردی به حدی در ایران محبوبیت دارد که همه اقوام ایرانی از آن بهره می برند . در بسیاری از شهرهای ایران به خصوص شهرهای آذربایجان رقص کردی در عروسی ها مورد استفاده قرار میگیرد . پس از نواختن موسیقی کوردی در مراسمهای شادی - زن و کودک و پیر و جوان دست در دست یکدیگر ناخداگاه به اجرای رقص زیبای کردی میپردازند . امروزه این رقص مورد توجه بسیاری در ایران است . موسيقي كردي كه به مناسبتهاي مختلف و در زمينه‌هاي گوناگون حماسي، عزا، بيماري و جشنها اجرا مي‌شود، هر بيننده‌اي را به شور و حال و وجد مي‌آورد و همواره بينندگان را تحت تاثير قرار مي‌دهد . سازهاي اصلي كه در موسيقي كردي مورد استفاده قرار مي‌گيرند عبارتند از : دايره ، زرنا ( سرنا ) ، دوني ، ني انبان و تنبور. موسيقي كردي در پنج زمينه اجرا مي‌شود .


بسیاری از استادان موسیقی سنتی ایران کرد هستند زیرا کمتر از موسیقی بیگانه در داخل موسیقی سنتی کردهای ایران وارد شده است . افرادی مانند استاد شهرام ناظری ، یوسف زمانی ، کامکار ها ، مجتبی میرزاده ، سواره ایلخانی زاده ، محمد صدیق مفتی زاده، محمد کمانگر ، فریدون مرادی ، شکر الله بابان ، عثمان احمدی ، ابراهیم ستوده ، عابد سراج الدینی، روح الله خالقی و بسیاری دیگر


یکشنبه 29 بهمن 1391
:: 21:53 :: نويسنده : hevydar

 

elodine

Elodîno

 

Belê, ji heyamê berê ve, ji kelha Bafê re tê gotin kelha ‘Elo Dîno, ew jî ji ber ku her di heyamê berê hukumdarek di kelha Bafê de rabû navê wî (‘Eledîn)bû.

Belê, her ji ber ku hukumdariya wî zêde bû, û ew bixwe, xweşmêrekî cesûr û bikêrhatî û bi nav û deng bû. Xelkên herêma Bota jê re digotin (‘Elo dîno), û meşhûr bû bi navê (‘Elo Dîno=’Elodîno), ew (‘Eledîno),
 û her wê çaxê, (‘Elodîno) li binê girê Kelha Bafê li aliyî şimal û li ser wê texta raserî ava şetî qesra xwe çêkiri bû, û her li pêºberî qesra xwe li aliyê çemê avê tehtekî mezin kun kiribû, û zencîrek bi ewî tehtê kun kirî ve girêdabû, û her ji wî aliyê ªetî serê ewê zincîrê tavête evî milî ªetî, û bi ewê tehta dibinî qesra xwe ve girêdabû
.
 

 

به ادامه مطلب.....................بروید...........

 




ادامه مطلب ...
جمعه 27 بهمن 1391
:: 20:28 :: نويسنده : hevydar

عکس لباس مردان کورد

لباس مرد کورد

لباس مرد کورد 1

لباس مرد کورد2

لباس مرد کورد3


سه‌شنبه 24 بهمن 1391
:: 23:01 :: نويسنده : hevydar

اسب کورد

اسب نژاد کورد


هنر اصلی اقوام کهن ماد که سوارکار جنگجو هم بودند، پرورش اسب بود که مایه شهرت جهانی آنان شده بود. مادها به اسب اسپه می‌گفتند امروزه در زبان کردی که به اسب واژه «اسپ» اطلاق می‌شود نشان از ماندگاری این کلمه در زبان کردی است.

اسب کرد پیشانی عریض دارد، کمی برجسته و مسطح، بینی‌اش ناصاف و با انتهایی برجسته، گوش‌ها کوچک‌تر از اسب ترکمن، چشم‌هایی گرد با حدقه برجسته، گونه‌اش مشخص و گرد، اتصال گردنش به تنه بسیار قوی و حجیم است، معمولاً سرش را به طرف بالا می‌گیرد.

این موجود آرام و نجیب یالی پرپشت و ضخیم، کپلی بزرگ و قوی، سینه‌ای عریض و عمیق دارد و شکم استوانه‌ای و مدورش شکوه، جلال و جلوه خاصی به این نژاد از اسبی که از طول تاریخ ماد تاکنون با او آمده است.

به ادامه مطلب....بروید..................




ادامه مطلب ...
یکشنبه 22 بهمن 1391
:: 13:24 :: نويسنده : hevydar
💬 نظرات کاربران
💬ثبت نام کاربران
💬ورود کاربران